Motie ‘tafelzilver’ VVD unaniem aangenomen

zaterdag 4 juli 2020 14:58

Blik op Zeewolde- ‘De kosten voor het sociaal domein lopen alleen maar op waarmee steeds minder geld overblijft voor andere gemeentelijke taken’, zegt fractievoorzitter Angela Huckriede van de VVD. Tijdens de gemeenteraadsvergadering van 25 juni sprak ze (weer) haar zorg uit over de uitholling van de gemeentefinanciën. We zijn bezig ons tafelzilver te verkopen’.

Middels een motie- gesteund door Zeewolde Liberaal, PvdA GroenLinks en Christenunie, roept de VVD het college op inzicht te geven in de financiële effecten van de overheveling van taken in het sociaal domein naar de gemeente.

Het rijk heeft de verantwoordelijkheid voor het sociaal domein bij de gemeenten neergelegd. Daar heeft het rijk wel een budget bij gegeven. De overheveling (decentralisatie) is geen slechte zaak, vertelde wethouder Winnie Prins eerder, maar het steekt wel dat er meteen op bezuinigd is. het budget is lang niet voldoende. de gemeente heeft al een aantal maal moeten bijspringen.

De VVD Zeewolde spreekt van een structurele ‘weeffout’, een omissie die het ‘hoe we met elkaar in Zeewolde willen leven’ onder druk zet, ‘doordat er noodgedwongen steeds minder middelen nog ter beschikking staan voor het publieke domein in algemene zin en waardoor we inmiddels belemmerd worden in onze mogelijkheden om onze ambities waar te maken.’

MOTIE ‘Stop verkoop van ons tafelzilver’

De raad van de gemeente Zeewolde, in vergadering bijeen op 25 juni 2020,

Constaterende dat:

  • Het Rijk tot wel 30% minder middelen aan de gemeenten heeft beschikbaar gesteld ter uitvoering van de gedecentraliseerde taken in het sociaal domein;
  • Gemeenten de wettelijke hulpvragen in het sociaal domein niet mogen weigeren;
  • Het Rijk via een korting op het gemeentefonds voor schaalvergroting bij gemeenten (‘opschalingskorting’) tevens 1 miljard euro uit het gemeentefonds heeft genomen, maar de plannen voor onderliggende opschaling (nog) niet zijn gerealiseerd;
  • Gemeenten in tegenstelling tot het Rijk nauwelijks ruimte hebben om eigen inkomsten te genereren of te verhogen;
  • Gemeenten in tegenstelling tot het Rijk structureel sluitende begrotingen moeten voeren;
  • Al het bovenstaande vergaande gevolgen heeft voor de gemeentebegroting van Zeewolde;

Gegeven dat:

  • In het Europees Handvest inzake lokale autonomie is vastgelegd dat lokale autoriteiten moeten kunnen beschikken over op democratische wijze tot stand gekomen besluitvormende organen, die in hoge mate autonoom zijn met betrekking tot hun bevoegdheden, de wijze waarop deze bevoegdheden worden uitgeoefend en de financiën die voor deze uitoefening vereist zijn;
  • In art 9 van dit verdrag bepalingen zijn opgenomen over financiën, waarover in lid 2 staat: ‘De financiële middelen van de lokale autoriteiten dienen evenredig te zijn aan de bevoegdheden zoals die zijn vastgelegd in de grondwet of de wet’;
  • In art 124 van onze Grondwet de lokale autonomie van gemeenten is verankerd;
  • In art 108 van de Gemeentewet dit nader is uitgewerkt, onder andere in het lid 3 waarin is bepaald dat kosten verbonden aan gemeentelijke uitvoering van overige dan autonome taken door het Rijk aangewezen of opgelegd, ook door het Rijk aan gemeenten worden vergoed.
  • Dit de autonomie van gemeenten als hierboven op een gevaarlijk laag peil heeft gebracht en wellicht alreeds voorbij het minimum heeft uitgehold;

Overwegende dat:

  • De decentralisaties in het sociaal domein vooral ook een risico-overdracht vormen en het Rijk met de decentralisaties deze risico-overdracht naar gemeenten zonder achtervang heeft gerealiseerd;
  • Onafhankelijk onderzoek eenduidig en onomstreden uitwijst dat de door het Rijk ingeboekte bezuinigingen én risico-overdrachten naar gemeenten de belangrijkste verklaring geven voor de forse en snel toenemende verzwakking van de financiële positie van gemeenten;
  • Gemeenten in de afgelopen jaren de tekorten in het sociaal domein overwegend incidenteel afdekken, en daarbij steeds meer hun (voor hun toekomst essentiële) reserves leeg moeten eten;
  • Het structurele karakter van de oplopende tekorten in de zorg vroeg of laat leidt tot zware ‘erosie’ binnen de gemeentebegrotingen;
  • Het perspectief op afname van de tekorten niet gerust stelt;
  • In structureel opzicht de diverse maatschappelijke functies in de gemeentelijke autonomie hierdoor worden getroffen (cultuur, sport, veiligheid, leefbaarheid, enz);
  • Hiermee lokale basisvoorzieningen weg (dreigen te) vallen, die in belangrijke mate ook essentieel zijn ter preventie van gebruik van sociale voorzieningen en gemeentelijke zorg;
  • Dat er sprake is van een structurele ‘weeffout’, die de sociale cohesie binnen Zeewolde aan kan tasten, doordat er noodgedwongen steeds minder middelen nog ter beschikking staan voor het publieke domein;

Roept het college op:

  • om het analyse instrument, als door dr. J.de Kruijf ontwikkeld en eerder door de gemeente Enschede gebruikt, ook door onze eigen gemeente te gebruiken, zodat er inzicht ontstaat in de invloed van de overheveling van uitvoering van de gedecentraliseerde taken in het sociaal domein
  • om de uitkomsten van het analyse instrument voor Zeewolde voor zover mogelijk voorafgaand aan de raadsbehandeling van de Programmabegroting 2021-2024 te delen met de gemeenteraad
  • om het initiatief van de gemeente Enschede te steunen en in VNG verband gemeente-breed de uitkomsten van het analyse instrument te delen zodat deze aan de minister kunnen worden overhandigd ter onderbouwing van bovengenoemde constateringen en overwegingen.

En gaat over tot de orde van de dag.