Als je gewrichten moeilijk gaan doen

maandag 10 februari 2020 11:03

Blik op Zeewolde- Kracht, lenigheid, balans, uithoudingsvermogen en snelheid zijn de vijf motorische eigenschappen die altijd nodig zijn om goed op de been te blijven, doceert bewegingswetenschapper Ingrid van der Vlist.

‘Dat klinkt alsof je voor een sport traint, maar op basisniveau geldt dit voor iedereen. Zeker voor de ouder wordende mens. Ingrid timmert met haar fysiotherapeutisch test- en trainingscentrum Altius al ruim tien jaar aan de weg. Twee jaar geleden is ze gestart met het programma Arthrofit. Ose is slijtage, arthros is in het Grieks gewricht, samen bekend als arthrose ofwel slijtage aan het kraakbeen, dat wordt dunner en zachter. ‘Als je het hebt, houdt je het. Maar als je hier bent geweest, heb je wel geleerd er zo goed mogelijk mee om te gaan. Soms moet je opnieuw leren goed bewegen. Ingesleten en verkeerde houdingen ga je soms pas op oudere leeftijd merken. Gewoonteverandering ‘ik doe het al 30 jaar zo’ is altijd lastig.

Onderbelasting door een verkeerde houding geeft de meeste klachten. Als je ouder wordt krijg je te maken met versleten gewrichten waaraan je geopereerd moet worden, een kunstheup of een kunstknie. Met een zo sterk mogelijk, lichaam en een goede conditie een operatie in gaan helpt de revalidatie daarna.

Als je last van je heup of been hebt ga je anders lopen. Je belast dan ook je andere heup of been meer wat ook weer problemen kan opleveren, maar dat merk je pas na verloop van tijd. Je gaat, omdat je pijn hebt, ook minder doen en daar wordt je weer stijver van. Als je na de operatie gaat revalideren moet je weer wennen aan je oude, normale manier van lopen. Je kan het beter omdraaien en je spieren en kapsels in ze optimaal mogelijke conditie hebben, dan gaat ook je herstel beter, je revalidatie gaat vlotter en wondpijn verdwijnt sneller. Het is een opwaartse cirkel.

Door zo sterk mogelijk te zijn kun je een operatie uitstellen of zelfs voorkomen, dat hangt er maar vanaf waar en hoeveel last je hebt. De slijtage blijft, maar je kunt er mee leren omgaan.’ De kern van Arthrofit is het verbeteren van de leefstijl door bewegen en voeding. Ingrid van der Vlist weet hoe het lichaam in elkaar zit, hoe spieren werken en welke oefeningen goed zijn. ‘Ik geef informatie over wat handig is om te doen, maar ook wat niet handig is. Sommige zaken kunnen de klacht juist verergeren. Blijven bewegen is goed, maar bij heuppijn bijvoorbeeld is fietsen beter dan wandelen, maar dan wel met de juiste hoogte van het zadel.’

Klachten uiten zichzelf niet altijd direct vanuit het gewricht. Heupklachten kunnen via de lies komen, of via het been, dat dan minder makkelijk draait.’ Bij Altius komen mensen vanuit zichtzelf of via de orthopeed. Mensen die zich aanmelden krijgen eerst een intakegesprek met een beweegonderzoek en een kracht- en conditietest. Drie maanden na deze nulmeting wordt dat herhaald en de vooruitgang bekeken. Arthrofit wordt vergoed vanuit de basisverzekering (maximaal 12 behandelingen).

Wat is er met mijn been aan de hand, dacht Gerrie Dorrestein. Via Altius ging ze naar het ziekenhuis. De heup bleek versleten. ‘Dat bericht overviel me wel, hoor’. Dat wordt een operatie voor een nieuwe heup, zei de specialist in het ziekenhuis. ‘Ik mocht er een paar maanden over na denken, maar ze mochten het van mij meteen gaan doen, je moet er toch aan geloven.’ Ze leert bij Altius alvast lopen met krukken. Ingrid van der Vlist: ‘Als ze dat moet leren als ze uit het ziekenhuis komt is dat een extra belasting.’ Daarnaast krijgt ze nog andere oefeningen om zo sterk mogelijk de operatie in te gaan. Een tijd geleden is ze al 20 kilo afgevallen om een fitte oma te kunnen zijn. ‘Als ik die twintig kilo er nog aan had gehad, was de slijtage eerder begonnen’, zegt ze. ‘Want je gewrichten, je benen, moeten al dat gewicht wel dragen.’

www.altiuszeewolde.nl

Foto: Gerrie Dorrestein met de ‘goedevoornemenstas’ vol met tips over gezondheid, bewegen en ontspanning. Ingrid van der Vlist demonstreert één van de vijf eenvoudige oefeningen van de ‘Lichaamswekker’.

 

Dit artikel verscheen eerder in gedrukte vorm in de maandkrant Blik op Zeewolde van 5 februari 2020